Cà phê từ lâu đã trở thành một phần quen thuộc trong đời sống của hàng triệu người trên thế giới. Không chỉ giúp tỉnh táo để bắt đầu một ngày mới, cà phê còn mang theo những giá trị văn hóa, kinh tế và xã hội.

Việc Liên Hợp Quốc vừa chính thức chọn ngày 1/10 hằng năm là “Ngày quốc tế cà phê” tiếp tục khẳng định vai trò quan trọng của loại thức uống này trong đời sống toàn cầu, đồng thời tôn vinh những giá trị đặc biệt mà cà phê mang lại, trong đó có văn hóa cà phê độc đáo của Việt Nam.

Một quán cà phê tại Hà Nội.

Theo Nghị quyết của Liên Hợp Quốc, cà phê không chỉ là mặt hàng nông sản quan trọng mà còn gắn liền với nhiều nền văn hóa truyền thống trên thế giới. Trong đó, Việt Nam hiện đứng đầu thế giới về xuất khẩu cà phê robusta và nằm trong nhóm những quốc gia sản xuất cà phê lớn nhất toàn cầu.

Ông Nguyễn Đình Cường, 55 tuổi.

Không chỉ đóng vai trò quan trọng trong kinh tế, cà phê còn gắn bó mật thiết với đời sống hằng ngày của người Việt. Tại nhiều thành phố, hình ảnh mọi người ngồi nhâm nhi ly cà phê vào buổi sáng đã trở thành một phần quen thuộc của nhịp sống đô thị. Chia sẻ về thói quen của mình, ông Nguyễn Đình Cường, một người yêu cà phê tại Hà Nội, cho biết: “Mình uống cà phê hằng ngày, uống vào buổi sáng. Sau khi ăn sáng xong, bao giờ mình cũng uống một ly cà phê. Mình hay dùng từ rất lâu rồi là uống cà phê sữa đá, ngoài Bắc hay gọi là cà phê nâu, một ly nâu đá. Nó gần như là thói quen, buổi sáng ra mà không có ly cà phê thì thấy hơi thiếu thiếu”.

Ông Lý Hoàng Hải, 50 tuổi.

Ông Lý Hoàng Hải cho rằng: “Tôi thường uống cà phê Việt Nam thôi. Tôi uống Robusta. Thỉnh thoảng cũng có uống loại cà phê khác, nhưng mà cà phê chính chủ yếu vẫn là Robusta của Việt Nam.  Nó giống như một khởi đầu cho một ngày mới và dần dần thành thói quen. Tôi nghĩ là một ly cà phê buổi sáng giúp cho mình tỉnh táo và thoải mái hơn để bước vào một ngày mới”.

Trong khi đó, với du khách quốc tế, cà phê Việt Nam lại mang đến những trải nghiệm rất khác biệt. Anh Ben Mellish, du khách người Anh, cho biết anh đặc biệt ấn tượng với hương vị cà phê tại Việt Nam: “Cà phê Việt Nam rất khác so với những nơi khác. Ở nước tôi, tôi thường chỉ uống cà phê với sữa, không cho đường. Nhưng cà phê Việt Nam thường khá ngọt, đặc biệt khi dùng với sữa đặc.”

Anh Ben Mellish.

Theo Ben Mellish, văn hóa cà phê tại Việt Nam rất thú vị khi có rất nhiều quán cà phê và mọi người thường gặp gỡ, trò chuyện tại đây vào nhiều thời điểm trong ngày.

Không chỉ từ góc nhìn của người thưởng thức, những người kinh doanh cà phê cũng cảm nhận rõ sức hút của thức uống này. Anh Trang Công Thành, chủ quán cà phê tại Hà Nội, cho biết việc mở quán đến với anh như một “cái duyên”. Ban đầu chỉ thử sức với công việc kinh doanh, nhưng dần dần anh nhận ra niềm yêu thích với ngành nghề này. Theo anh, khách hàng của quán chủ yếu là nhân viên văn phòng và những người lớn tuổi. Những món đặc trưng của quán gồm: cà phê trứng, cà phê muối, bạc xỉu và cà phê cốt dừa. Trong đó, du khách nước ngoài thường lựa chọn cà phê trứng và cà phê cốt dừa nhiều nhất.

Anh Trang Công Thành, chủ một quán cà phê tại Hà Nội.

Anh cũng cho biết thói quen uống cà phê của khách hàng đang dần thay đổi, khi ngày càng nhiều người ưa chuộng các loại cà phê pha máy hiện đại. Tuy nhiên, theo anh, để giữ chân khách hàng, yếu tố quyết định không chỉ nằm ở chất lượng đồ uống mà còn ở sự tận tâm và chu đáo trong cách phục vụ, bởi chính trải nghiệm trọn vẹn mới khiến khách quay trở lại. Anh Thành chia sẻ: “Mình thấy bây giờ dùng cà phê máy nhiều, mình ở đây chủ yếu bán mô hình truyền thống, vẫn là pha phin. Cái gu cà phê thay đổi, nhưng nhiều khách vẫn thích uống cà phê Việt Nam, đặc biệt là khách nước ngoài. Cái giữ được khách cũng là cái khó nói, mình bán hàng, vẫn chủ yếu là tận tâm với cả khách hàng, với cả mình uống như nào thì khách hàng uống thế, mình cứ làm hết sức có thể”.

Từ những ly cà phê phin giản dị buổi sáng đến những biến tấu sáng tạo như cà phê trứng hay cà phê muối, cà phê Việt Nam không chỉ là một thức uống quen thuộc mà còn là một nét văn hóa đặc trưng. Trong bối cảnh ngày càng được thế giới quan tâm và tôn vinh thông qua Ngày quốc tế cà phê, hương vị cà phê Việt Nam cũng đang dần khẳng định vị trí riêng trên bản đồ cà phê toàn cầu.